Algemene Rekenkamer: subsidieloos windpark nog geen feit

‘Subsidieloze’ windparken op zee zullen voorlopig nog geen feit zijn. Dit ondanks dat de prijs van energieopwekking door windmolens op zee spectaculair zal dalen. Dat blijkt uit het rapport Focus op kosten windenergie op zee van de Algemene Rekenkamer. De Algemene Rekenkamer is een onafhankelijk orgaan dat controleert of de uitgaven van de Nederlandse rijksoverheid rechtmatig en doelmatig zijn.

Aanleiding voor het onderzoek zijn claims van de minister van Economische Zaken, dat de kosten van stroom uit zeewind sterker en sneller dalen dan verwacht en dat in 2022 voor de Nederlandse kust de eerste windparken ter wereld zonder subsidie zullen verrijzen. De Algemene Rekenkamer heeft onderzocht of deze claims kloppen. Ook zette de Algemene Rekenkamer de oorzaken van de kostendalingen op een rij.

Het onderzoek leert dat het doel om de prijs van stroom uit zeewind tussen 2013 en 2023 met 40 procent te verlagen binnen bereik is. Op basis van het winnende tenderbedrag is de prijs van het windpark Hollandse Kust (zuid), dat dit jaar is vergund en in 2022 moet gaan draaien, 70 procent lager geraamd dan die van 2013. Zonder subsidie leveren de windmolens op zee echter geen stroom aan het landelijke netwerk. Via de kosten voor aansluiting van de windparken op zee op het landelijke elektriciteitsnet betaalt de Rijksoverheid namelijk wel degelijk mee concludeert de Algemene Rekenkamer. De windparken die in 2022 worden opgeleverd voor de Nederlandse kust zullen dus niet de ‘eerste windparken ter wereld zijn die zonder subsidie worden gerealiseerd’, zoals de minister van in maart van dit jaar aan de Tweede Kamer schreef.

De Algemene Rekenkamer wijst op de subsidie die in het ‘Net op Zee’ wordt gestoken; het netwerk waarmee de op zee gewonnen windenergie wordt doorgegeven aan het landelijke elektriciteitsnet. Die subsidie komt uit de Opslag Duurzame Energie (ODE), die burgers en bedrijven betalen via de energierekening. Landelijke netbeheerder TenneT (red. 100 procent eigendom van de staat) is verantwoordelijk voor aanleg en onderhoud van Net op Zee, maar ontvangt hiervoor subsidie uit de ODE. Voor de aansluiting van de windparken die gebouwd worden tot en met 2023 is 4 miljard euro aan subsidiemiddelen gereserveerd. De prijs van de energie die windpark Hollandse Kust (zuid) vanaf 2022 gaat opwekken is 4,3 cent per kilowattuur. De subsidie voor Net op Zee vormt ruim een derde van die prijs stellen de onderzoekers.

De Algemene Rekenkamer wijst op het risico dat de aansluitkosten van de windparken richting 2030 zullen stijgen. TenneT heeft de minister Wiebes gewaarschuwd dat de 4 miljard euro, die nu beschikbaar is gesteld, bij tegenvallers mogelijk niet toereikend is. Ook ziet het er naar uit dat de aansluitkosten van de windparken die tussen 2023 en 2030 worden gebouwd aanmerkelijk hoger zullen uitkomen, op 5 à 6 miljard euro. De belangrijkste reden is dat die parken aanzienlijk verder uit de kust liggen. Over de financiering hiervan moet de minister nog een besluit nemen.

Ontvang de nieuwsbrief van Windenergie Courant!